Βιβλιοκριτική του Γιώργου Ρομπόλα για τους Άγριους καιρούς του Μario Vargas Llosa

 

Η ανίκητη δύναμη της προπαγάνδας

 

Ανεπιθύμητες εγκυμοσύνες 15χρονων κοριτσιών, ύποπτα ραντεβού σε οίκους ανοχής με σκοπό τη συνωμοσία, πολιτικοί αρχηγοί που κρατούν κρυφό τον αλκοολισμό τους, μίτινγκ πανίσχυρων αμερικανικών εταιρειών για στρατηγική χειραγώγηση ολόκληρων κρατών, πραξικοπήματα, ένοχα μυστικά, βίαιες ορέξεις, προδοσίες, μάχη των ιδεολογιών: Καλώς ήλθατε στη μεταπολεμική Γουατεμάλα, όπως την παρουσιάζει ο Μάριο Βάργκας Λιόσα (1936-2025) στο Άγριοι καιροί (μτφρ. Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, εκδ. Καστανιώτη). Πρόκειται για το προτελευταίο μυθιστόρημά του, στο οποίο ο σπουδαίος Περουβιανός επέλεξε να θυμηθεί –για άλλη μία φορά– τη δική του «συνταγή» για κορυφαία πολιτικά θρίλερ. Όπως και στη Γιορτή του τράγου (εκδ. Καστανιώτη), όπου αφηγείται την εποχή της δικτατορίας του Τρουχίγιο στη Δομινικανή Δημοκρατία, έτσι και εδώ, επιλέγει τη σύγχρονη ιστορία ενός λατινοαμερικανικού κράτους για να μιλήσει για κάτι «πιο βαθύ που μας λερώνει»: εκείνες τις πράξεις που δεν τολμάμε να παραδεχτούμε μπροστά στον καθρέφτη. Όσο για την ιστορική του ακρίβεια; Παρά το γεγονός ότι δεν είναι το ζητούμενο σε ένα έργο μυθοπλασίας, ο Λιόσα, υποψήφιος πρόεδρος του Περού το 1990, γνώριζε από πρώτο χέρι το πώς τα συμφέροντα των ΗΠΑ καθόριζαν σε δραματικό βαθμό τις εξελίξεις στη Λατινική Αμερική, μετατρέποντας τα γειτονικά κράτη σε «μπανανίες». Άλλωστε, όπως διαβάζουμε στις σελίδες του νομπελίστα, σχετικά με τη δύναμη της προπαγάνδας, «αυτοί που χειρίζονται αυτόν τον άγνωστο μηχανισμό της κοινωνίας αποτελούν μια σκιώδη κυβέρνηση που ασκεί την πραγματική εξουσία στη χώρα μας». Σε κάθε περίπτωση, ο Λιόσα, έναν χρόνο μετά τον θάνατό του, παραμένει ένας από τους ελάχιστους συγγραφείς, του οποίου κάθε νέα έκδοση αποτελεί σημαντικό γεγονός. Πόσω μάλλον όταν αυτή είναι ένα πολιτικό θρίλερ σε μια εποχή που μοιάζει να αντιγράφει τα πολιτικά θρίλερ.

 

του Γιώργου Ρομπόλα από το ένθετο Περιοδικό «Κ», Ιούλιος 2026