Ο ΘΕΑΤΗΣ
MARIANO PENSOTTI
Μετάφραση Κωνσταντίνος Παλαιολόγος, εκδόσεις ΔΩΔΩΝΗ, 2026
https://www.poiein.gr/2026/02/24/mariano-pensotti-%ce%bf-%ce%b8%ce%b5%ce%b1%cf%84%ce%ae%cf%82-%ce%bc%ce%b5%cf%84%ce%ac%cf%86%cf%81%ce%b1%cf%83%ce%b7-%ce%ba%cf%89%ce%bd%cf%83%cf%84%ce%b1%ce%bd%cf%84%ce%af%ce%bd%ce%bf/
Οι ενδιαφέροντες
άνθρωποι είναι σαν τα νησιά, είπε: δεν πέφτεις πάνω τους στο δρόμο ή σε κάποιο
πάρτυ τυχαία, πρέπει να ξέρεις που βρίσκονται και να πας να τους βρεις επί
τούτου[1].
Το νησί
του Αργεντίνου Μάριο Πενσότι επινοήθηκε σε μια αθηναϊκή θεατρική σκηνή, όπου οι
θεατές παρακολούθησαν μια παράσταση σχετικά με τη ζωή της θρυλικής Ροζαλίας,
μιας γυναίκας της Αντίστασης τα χρόνια της Κατοχής, που μεταμφιεζόταν σε
ζητιάνα και κρυβόταν στον κινηματογράφο Βοξ στα Εξάρχεια για να γλυτώσει από
τους Γερμανούς.
Όσο κι αν το παρελθόν είναι ένα ζώο αλλόκοτο[2],
μέσω του ευρήματος της ταυτόχρονης θεατρικής τους παρουσίας, ο συγγραφέας θα
παρακολουθήσει έντεκα από αυτούς τους θεατές/θεάτριες το επόμενο 24ωρο της
παράστασης στην καθημερινότητά τους, πέριξ των Εξαρχείων. Οι έντεκα ασύνδετες
σκηνές συγκροτούν το σενάριο του δραματουργού από το Μπουένος Άιρες, το οποίο,
όπως και η Ροζαλία, κατέληξε στον κινηματογράφο.
Η ταινία The
audience γυρίστηκε στα Εξάρχεια το 2019 με την
χρηματοδότηση της Στέγης Γραμμάτων & Τεχνών του Ιδρύματος Ωνάση, κι έκανε
παγκόσμια πρεμιέρα τον Οκτώβριο του 2020 στο deSingel της Αμβέρσας. Αν και
παρουσιάστηκε στο φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης τον Νοέμβριο του
2020, δυστυχώς δεν βρήκε ποτέ τον δρόμο της για τη μεγάλη οθόνη λόγω της τραυματικά
γνωστής πανδημίας.
Το αμέσως επόμενο διάστημα μετά την
αθηναϊκή εκδοχή, ο Πενσότι σκηνοθέτησε μια αντίστοιχη ταινία για την πόλη του
Μπουένος Άιρες με τίτλο El
público, σε συνεργασία της
ομάδας του Grupo
Marea, με το Διεθνές Φεστιβάλ του Buenos Aires (FIBA). Σε αυτή την τανία, τη θέση της
αντιστασιακής Ροζαλίας στο θέατρο, παίρνει ένας απατεώνας που μιμείται τον
Φερνάντο ντε λα Ρούα, πρόεδρο της χώρας την τραγική περίοδο της οικονομικής
κατάρρευσης της Αργεντινής το 2001.
«Δεν θα μπορούσα να πραγματοποιήσω
κοινωνιολογική μελέτη για την περιοχή των Εξαρχείων -εξάλλου πρόκειται για φανταστικές ιστορίες-, ωστόσο κατά τη
διάρκεια της έρευνας που πραγματοποίησα έκανα αρκετές συνεντεύξεις με ανθρώπους
της περιοχής προσπαθώντας να αντικατοπτρίσω τις διαφορετικές και πολυσύνθετες
ταυτότητες και να δώσω ζωή σε αυτά τα φανταστικά πορτρέτα»[3], δηλώνει
ο συγγραφέας.
Ένα υπόγειο δισκάδικο, η λαϊκή της
Καλλιδρομίου, ο κινηματογράφος Ριβιέρα, μια ανασκαφή, το κέντρο προσφύγων, τα
σκαλάκια στη Μεθώνης· αθηναϊκά τοπόσημα που επιλέγει ο συγγραφέας για να
τοποθετήσει τα πρόσωπα του σύμπαντος που δημιουργεί. Στο έργο παρελαύνουν, μεταξύ
άλλων, μουσικοί του δρόμου, ένας προπονητής μπάσκετ στο γήπεδο του Στρέφη, δύο
μετανάστριες καμαριέρες, ένας γιαπωνέζος τουρίστας, κι ένας φύλακας του
Επιγραφικού Μουσείου, που μας εκπλήσει μιλώντας με, τα πάντα επίκαιρα,
αποφθεύγματα του Μπόρχες: «Οι χώρες, θα θυμούνται πάντα τους λάθος ήρωες».
Θεώνη Κάμπρα
Με
αφορμή την παράσταση Μια αχόρταγη σκιά που σκηνοθετεί ο Μαριάνο Πενσότι,
από 5 Μαρτίου έως 26 Απριλίου 2026, στη
Μικρή
Σκηνή της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση, οι Εκδόσεις Δωδώνη εξέδωσαν το «εξαρχειώτικο»
σενάριο του αργεντινού σκηνοθέτη, με τίτλο Ο θεατής, σε μετάφραση
Κωνσταντίνου Παλαιολόγου. Στο The audience (την κινηματογραφική
εκδοχή του σεναρίου) πρωταγωνιστούν, μεταξύ άλλων, οι Καρυοφυλλιά Καραμπέτη,
Περικλής Μουστάκης, Ιωάννα Κολιοπούλου, Παναγιώτης Εξαρχέας, Ηρώ Μπέζου.
[1] Περίγραμμα, Rachel Cusk,
μετάφραση Αθηνά Δημητριάδου, εκδόσεις
Gutenberg,
2019. Η αφηγήτρια συνομιλεί με δέκα ανθρώπους που συναντά ένα καλοκαίρι στην
Αθήνα, διδάσκοντας σ’ ένα σεμινάριο δημιουργικής γραφής.
[2] El pasado es un animal grotesco, θεατρικό έργο του Πενσότι που ανέβηκε στη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση, με αργεντίνους ηθοποιούς και υπέρτιτλους στα ελληνικά σε μετάφραση του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου στις 26 & 27 Νοεμβρίου 2014, στα πλαίσια του φεστιβάλ Transitions 2: Latin America.
[3] Συνέντευξη στην Ηλέκτρα Ζαργάνη,
Documento, 10 Ιανουαρίου 2022.
